Neden Çocuğumuzun Gelişimini Takip Etmeliyiz? Çocuğumuzun fiziksel ve duygusal gelişim çizelgesini takip etmek, sadece çocuklarla çalışan uzmanlar için değil anneler-babalar için de ihtiyaç durumundadır. Bu yüzden pek çok anne-baba hangi dönemde ne gibi durumlarla karşılaşacağını ve hangilerinin normal olduğunu öğrenmek ister. Peki bu konuda bilgilenmek anne-babaya ne tür faydalar sağlar? * Gelişim aşamalarından haberdar olmak, onlardan beklentilerimizi daha gerçekçi hale getirecektir. * Hangi yaşta neler yapabileceğini bilmek onu nasıl yetiştireceğimiz hakkında yardımcı olacaktır. * Hangi dönemlerde neleri yapmaları gerektiğini bilmek çocuğumuza, kazanması gereken beceriler için gerekli fırsatları vermemizi sağlar. * Çocuğunuzu yetiştirirken kargaşa ve çatışma yaşamak yerine çocuğunuzla daha keyifli bir ilişki kurabilirsiniz. 3-4 Yaş: Motor Gelişim: * Tek ayak üstünde uzun süre durabilir. * Ayakkabısını giyebilir, yemeğini yiyebilir. * Çift ayakla öne zıplayabilir, öne takla atabilir, çömelip kalkma hareketini rahatlıkla yapabilir. * Oyuncakları ile oynarken el becerileri ile rahatlıkla kullanabilir. * Kağıttaki şekilleri boyar. * 3-4 rengi, aynı kartları, bazı harfleri eşleştirebilir, puzzle yapabilir. * Artı, eksi yapabilir. * Müzik ile beraber tempo tutabilir, dans edebilir. Dil Gelişimi: * Bazı çoğulları ve geçmiş zamanı kullanabilir. * Vücudun parçalarını bilir. * Üç kelimelik cümleyi kolayca söyler. Konuşma ve cümle kurması yetişkine iyice benzemeye başlar. * Kelime haznesi 900 - 1000 arasındadır. * Çevresi ve hareketleriyle ile ilgili basit soruları anlar. * İsmini ve yaşını söyleyebilir. * Yetişkinlerle rahatça sohbet edebilir. * Genellikle neden ile başlayan çok soru sorabilir. * Üstünde ve altında kavramlarını bilir. Sosyal ve Kiişilik Gelişimi Özellikleri: * Kendi cinsiyetini söyler * Kendini yedirir ve giydirir. Düğmelerini çözer, çorabını giyer. * Dişlerini fırçalayabilir. * Diğer çocuklarla etkileşimi ve iletişimi iyice artmıştır. * Sahip olduklarını paylaşır. * Arkadaşlarıyla beraber oyun oynayabilir. * Arkadaş edinmekten hoşlanır. 5-6 Yaş: Motor Gelişim: * Rahatlıkla zıplayabilir, sek sek oynayabilir. * Makasla kağıtları keser. * Bakarak 10'a kadar sayı yazabilir. * Adını öğrenip yazabilir. * Grup halinde ritmik hareketler yapabilir. * Üçgen ve kareyi bilir, çizebilir. * Giyinme - soyunma, ayakkabısını bağlama, yüzünü yıkama ve dişini fırçalama gibi kendine bakma becerisi iyice artmıştır. * Giysili, eksiksiz insan resmi çizebilir. * El becerileri gelişmiştir. Dil Gelişimi: * Bir çok sıfat ve zarf olarak tanımlayıcı kelime kullanabilir. * Belli zıtlıkları bilir. * Dört veya daha fazla sayı kavramı vardır. * Dokuz kelime uzunluğundaki cümleleri tekrar edebilir. * Verilen üç yönergeyi yerine getirebilir. * Basit zaman kavramalarını bilir. * Uzun cümleler söyleyebilir. * Dilbilgisi kullanımında oldukça başarılıdır. * Grup halinde olan konuşmalara katılabilir. Sosyal ve Kişilik Gelişimi: * Sosyal hayata adapte olmaya çalışır. * Arkadaşları ile uyumu sağlar. * Kendine has özellikleri belirir etrafla etkileşimi iyice artar. * Kendisi masal anlatabilir. * Oyun kuralına uyar. * Arkadaşlarıyla rekabet eder. * Sağını solunu ayırt eder. Çocuğun bu geşlişim aşamalarındaki becerileri yapıp yapmadığını anlamanız için ona mümkün olduğu kadar beceri gerçekleştirebileceği ortamlar yaratmanız gerekmektedir. Bu fırsatı çocuğunuza vermediğinizde yapabilecek bile olsa hiç denemediği için yapması gereken becerileri kazanmamış olacaktır. Eğer yemeğini kendisi yiyebilecek yaştaki bir çocuk hep bir yetişkin yardımıyla yemeğini yiyorsa bu beceriyi kazanamayacak ve yemeğini kendi başına yiyebilme becerisinin etkilendiği motor ve sosyal gelişimleri de buna bağlı olarak yaşından geri kalacaktır. Kaynak: Dönmez, Psk. Dr. Ayla, Çocuk ve Genç Olmak, Türk Psikologlar Derneği, 2003, İstanbul |